szukaj
INSULINOOPORNOŚĆ i stan przedcukrzycowy

INSULINOOPORNOŚĆ i stan przedcukrzycowy

Streszczenie:

INSULINOOPORNOŚĆ(IO) I STAN PRZEDCUKRZYCOWY  (SP)  

GENY ŁADUJĄ BROŃ, ALE STYL ŻYCIA POCIĄGA ZA SPUST 

Pamiętacie  te czasy, ( umówmy się ,że z sentymentalnego punktu widzenia…piękne;) kiedy wyjeżdżaliśmy na wakacje, a jedyną możliwością komunikacji z rodzicami był jedyny telefon w budce, do którego trzeba było dojść spory kawałek.  Ci z Was, którzy mieli to szczęście posiadać, lub posiadają swoich dziadków na wiosce, pamiętają jeden sklep daleeeeeko od domu, przystanek autobusowy, do którego trzeba było spory kawałek biec oraz wyjazdy na targ, gdzie można było zakupić produkty nieprzetworzone, prosto z rąk gospodarza.

Z przykrością muszę stwierdzić, że jako społeczeństwo straciliśmy bodźce do wykonywania  aktywności fizycznej.  

Paradoksalnie rozwój technologiczny, powszechny dostęp do środków transportu oraz wszelkie udogodnienia, które mają nam ułatwiać życie, doprowadziły do sytuacji, kiedy wiele osób w ciągu dnia nie potrzebuje wykonać więcej niż 1000 kroków, aby dotrzeć do pracy, wykonać zadania powierzone przez pracodawcę, wrócić do domu, a po drodze zrobić zakupy. Piszę to nie po to ,aby negować, czy podważać postęp cywilizacyjny, ale po to, aby ująć  w szerszym kontekście świat, w którym przewlekłe zmęczenie i rosnąca ekspresowo ilość chorób metabolicznych musi skłaniać do refleksji.

Natury ludzkiej nie oszukamy. Jesteśmy niesamowitymi istotami, które z jednej strony zawładnęły światem, a z drugiej ulegają  pokusom łatwego, szybkiego ,niskoergetycznego życia. “Na pomoc” przychodzą nam szybkie posiłki, przetworzone produkty, wyjałowione z wszelkich wartości odżywczych pokarmy. 

Telewizja, która na szczęście traci swój wpływ na postawy człowieka, przez lata“wmawiła nam”, że te wszystkie pięknie opakowane, mrożone, szybkie do przygotowania rzeczy są zdrowe, że napoje, które piją przecież wszyscy sportowcy i święty mikołaj  na plandece oświetlonej lampeczkami ciężarówki, to kwintesencja odpowiedniego nawodnienia, wręcz pełnia szczęścia i rodzinna atmosfera 😉   

W tym oto kontekście mamy do czynienia z plagą insulinooporności, cukrzycy typu 2, otyłości, braku motywacji do jakiejkolwiek aktywności fizycznej.  Poniżej przedstawię Wam najważniejsze informacje dotyczące insulinooporności  i stanu przedcukrzycowego. Zobaczycie, czy się w ogólne te dwie sytuacje różnią, jak można tego uniknąć i czy można je wyleczyć. Miłej lektury:)

Co to jest insulina?

Insulina jest hormonem ,wytwarzanym przez trzustkę. Ponieważ wszystko w naturze jest po coś…insulina pomaga glukozie z krwi wchodzić do komórek w mięśniach, tłuszczu i wątrobie, gdzie jest wykorzystywana do wytwarzania energii. Źródłem glukozy są posiłki, które jesz. Im więcej posiłków, im wyższy Indeks Glikemiczny pokarmów, tym więcej glukozy i cięższa praca trzustki. (Już niebawem artykuł o indeksie glikemicznym 🙂 Kiedy po posiłku, poziom glukozy we krwi wzrasta, trzustka uwalnia insulinę. Następnie insulina obniża poziom glukozy we krwi, aby utrzymać jej prawidłowy poziom. 

Jaka jest rola wątroby w metabolizmie glukozy?

Wątroba jest szczególnie ważna dla utrzymania prawidłowego stężenia glukozy we krwi. To w niej m.in. przechowywany jest nadmiar glukozy, pod postacią glikogenu. Pozwala to usunąć nadmiar glukozy z krwi, przechowywać ją,a następnie oddać do krwi, gdy stężenie glukozy zaczyna spadać zbyt nisko np. podczas głodówki.

Nazywa się to funkcją buforująca wątroby. U osoby z uszkodzoną  czynnością wątroby stężenie glukozy we krwi po posiłku bogatym w węglowodany  może wzrosnąć dwa do trzech razy więcej niż u osoby z prawidłową czynnością wątroby. 

Zobaczcie jak ważne jest, aby dbać o wątrobę i nie chodzi tylko o alkohol….!!bo to oczywiste.

UWAGA!!!  U wielu abstynentów wątroba wygląda, jak uszkodzona przez alkohol…dlaczego? Artykuł o NASH niebawem…zdziwicie się konkluzjami;)

Co to jest insulinooporność?

Insulinooporność występuje wtedy, gdy komórki mięśni, tłuszczu i wątroby nie reagują dobrze na insulinę i nie mogą łatwo pobrać glukozy z krwi. W efekcie twoja trzustka wytwarza więcej insuliny, aby pomóc glukozie dostać się do komórek. Tak długo, jak trzustka potrafi wytworzyć wystarczającą ilość tego hormonu, aby przezwyciężyć słabą odpowiedź komórek na insulinę, poziom glukozy we krwi pozostanie w normie. 

Co to jest stan przedcukrzycowy?

Stan przedcukrzycowy występuje wtedy, gdy poziom glukozy na czczo  we krwi jest wyższy niż normalnie, ale niewystarczająco wysoki, aby można było zdiagnozować cukrzycę. Poziom glukozy na czczo na czczo, przy którym rozpoznaje się stan przedcukrzycowy to (100-125 mg/dl).

Stan przedcukrzycowy można rozpoznać także na podstawie OGTT( doustnego testu obciążenia glukozą zwanego krzywą cukrową)  ,kiedy poziom glukozy po 2 godzinach wynosi 140-199 mg/dl. Stan przedcukrzycowy zwykle występuje u osób, które mają już pewną oporność na insulinę ,lub u których trzustka nie wytwarza wystarczającej ilości insuliny. Bez wystarczającej ilości insuliny dodatkowa glukoza pozostaje we krwi, zamiast  wchodzić do komórek. Z czasem ,na tym tle może rozwinąć się cukrzyca typu 2.

U kogo może rozwinąć się insulinooporność lub stan przedcukrzycowy?

Osoby, które mają genetyczne predyspozycje i prowadzą nieodpowiedni styl życia, są bardziej podatni na rozwój insulinooporności,lub stanu przedcukrzycowego. W kolejnych artykułach zobaczycie, co mam na myśli mówiąc “nieodpowiedni styl życia”!!;) Idealnie pasującym stwierdzeniem dotyczącym insulinooporności i stanu przedcukrzycowego  jest ,powtarzane przez moich australijskich kolegów lekarzy jak mantra zdanie:

“…genes load the gun, but lifestyle pulls the trigger …”. 

GENY ŁADUJĄ BROŃ, ALE STYL ŻYCIA POCIĄGA ZA SPUST   

Czynniki ryzyka powstania IO, to : 

  • nadwaga lub otyłość
  • 45 lat lub więcej
  • rodzic, brat lub siostra z cukrzycą
  • brak aktywności fizycznej
  • wysokie ciśnienie krwi i nieprawidłowy poziom cholesterolu
  • historia cukrzycy ciążowej
  • historia chorób serca lub udaru mózgu
  • zespół policystycznych jajników, zwany także PCOS
  • osoby z zespołem metabolicznym – połączenie wysokiego ciśnienia krwi, nieprawidłowego poziomu cholesterolu i otyłości – częściej chorują na cukrzycę typu 2.

Oprócz powyższych czynników ryzyka rozwoju insulinooporności istnieją także inne, poniżej: 

  • stosowanie niektórych leków, takich jak, glukokortykoidy, niektóre leki przeciwpsychotyczne, i niektóre leki przeciw HIV
  • zaburzenia hormonalne, takie jak zespół Cushinga i akromegalia
  • problemy ze snem, szczególnie bezdech senny(temat bardzo ważny…niestety jeszcze niedoceniany w Polsce. 

Chociaż nie mamy, póki co;), wpływu na czynniki genetyczne, możemy jednak zmienić te elementy związane ze stylem życia; jedzeniem, aktywnością fizyczną i wagą. Te zmiany stylu życia mogą obniżyć ryzyko rozwoju insulinooporności, lub stanu przedcukrzycowego. U tych osób, u których rozpoznano IO możliwe jest wycofanie się IO pod wpływem zmiany stylu życia oraz modyfikacji przyzwyczajeń żywieniowych. 

Jakie są objawy insulinooporności i stanu przedcukrzycowego?

Ciągłe zmęczenie, senność, obniżenie tolerancji wysiłku, ból głowy, obniżenie nastroju, napady wilczego głodu, to tylko nieliczne objawy, które mogą towarzyszyć insulinooporności.  

Nie ma dnia w gabinecie internistycznym, aby przynajmniej kilku pacjentów nie zgłaszało właśnie takich objawów martwiąc się o własne zdrowie.  

Objawy powyższe nie są tylko i wyłącznie zarezerwowane dla insulinooporności i stanu przedcukrzycowego, ale jednym z kierunków, w którym powinna podążyć diagnostyka w tym przypadku to właśnie IO i SP. 

Uważam, na podstawie WIELOLETNIEGO doświadczenia i obserwacji, że diagnostykę pod kątem IO powinno się wykonywać u następujących osób:  

  • osoby, które próbują schudnąć, ale pomimo intensywnych prób i wylanych hektolitrów potu nie osiągają oczekiwanych efektów 
  • mężczyźni z otyłością brzuszną: najczęściej już z rozpoznanym nadciśnieniem tętniczym 
  • osoby ,które zaczęły intensywniej się pocić 
  • każdy z widocznym w USG stłuszczeniem wątroby 
  • kobiety z zaburzeniami miesiączkowania  
  • każda osoba, która zauważyła od pewnego czasu spadek energii, zwiększoną senność, obniżenie koncentracji, obniżenie tolerancji wysiłku
  • kobiety z niedoczynnością tarczycy  
  • kobiety, u których zdiagnozowano PCOS  

Jak lekarze diagnozują Insulinooporność i stan przedcukrzycowy?  

Diagnozę IO stawia się na podstawie analizy krzywej glukozowej i insulinowej oraz DOKŁADNEGO WYWIADU CHOROBOWEGO. 

Badania wykonuje się w laboratorium( praktycznie każdym-to nie jest skomplikowane badanie ) po pobraniu krwi żylnej i  oznaczenie glukozy oraz insuliny na czczo, a następnie ich poziomu po wypiciu 75g glukozy: po 1 h i po 2 h. 

Na podstawie wartości glukozy i insuliny na czczo oznacza się wskaźnik HOMA IR, który jest pomocny przy rozpoznaniu.  

UWAGA!!!  bardzo ważnym elementem przy diagnozowaniu IO jest wywiad. 

  • należy uwagę na sytuację życiową, zawodową, przebyte, lub obecne stresy oraz traumatyczne przeżycia. W kolejnych artykułach dowiecie się jak przewlekły stres wpływa na powstawanie insulinooporności i dlaczego ważne jest powiedzenie lekarzowi o wszelkich sytuacjach stresowych w Waszym życiu
  • kolejnym elementem wywiadu jest ustalenie jakości oraz częstości spożywanych posiłków. Bardzo jednak często sposób i jakość spożywanych posiłków warunkowana jest charakterem pracy jaki się wykonuje. 
  • praca wielozmianowa w trudnych warunkach nie sprzyja regularnemu spożywaniu posiłków. W takich sytuacjach okazuje się, że najważniejszym posiłkiem u tych osób jest obiadokolacja…obfita, bogata, po same brzegi!!! 

Najczęściej już na tym etapie dochodzi do pierwszych kluczowych spostrzeżeń i analizy, pod kątem nawyków, które będzie trzeba zacząć zmieniać. 

  • aktywność fizyczna: przecież każdy już wie, że regularna wydłuża życie, zmniejsza ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2 oraz ryzyko chorób sercowo naczyniowych.Ten element wywiadu jest bardzo istotny, ponieważ insulinooporność i stan przedcukrzycowy lubi bezruch. 

Ale jak zacząć ćwiczyć, kiedy już dawno się tego nie robiło? 

To temat na osobny artykuł:) ,w którym opowiem Wam w jaki sposób zacząć ćwiczyć i dlaczego ważna jest umiejętna regeneracja po treningu. 

Czy można zapobiec, lub pozbyć się insulinooporności i stanu przedcukrzycowego?

Aktywność fizyczna i spadek masy ciała, zmiana nawyków żywieniowych pomagają  lepiej reagować na insulinę. Podejmowanie konsekwentnie drobnych kroków, takich jak spożywanie zdrowszej( niskoprzetworzonej!!! )  żywności i redukcja masy ciała, może pomóc w odwróceniu insulinooporności i zapobiec cukrzycy typu 2, lub opóźnić ją u osób ze stanem przedcukrzycowym.

Czy istnieje lek na IO, stan przedcukrzycowy?  

Przy rozpoznaniu IO, SP lekarz może zalecić stosowanie Metforminy, leku który uwrażliwia tkanki na insulinę. 

UWAGA!!! nie jest to jednak cudowna pigułka na odchudzanie. 

Stosowanie nawet maksymalnych dawek Metforminy, nie da efektu bez aktywności fizycznej oraz zdrowego odżywiania. 

Możesz zapytać swojego lekarza, czy ten lek będzie odpowiedni dla Ciebie. 

W kolejnych artykułach wytłumaczę Wam jaki wpływ na funkcjonowanie organizmu ma nadmiar INSULINY. Zaznaczę tylko ,że Insulina znajduje się na liście substancji zabronionych w Światowym Kodeksie Antydopingowym…dlaczego? opowiem niedługo:)   

Bracia Rodzeń

udostępnijFacebook
Dołącz do dyskusji

Lekarze dla przedszkolaków

Powiemy Tobie jak wprowadzać zdrowe nawyki u dziecka, podnieść jego odporność i dlaczego cukier NIE krzepi.

Bracia Rodzeń

Śledź nas

Nasze media społecznościowe są super